TÌM LẠI ZORBA kỳ 02 – Đào Hiếu

02LỜI NÓI ĐẦU: Tôi đọc “Zorba, con người chịu chơi”  từ hồi còn là sinh viên. Sau đó lại xem phim Zorba Le Grec của đạo diễn Michel Cacoyannis với phần âm nhạc của nhà soạn nhạc lừng danh Hy Lạp Mikis Theodarakis. Phim do Anthony Quinn đóng vai chính.

Hồi đó còn trẻ, sự say mê của tôi chỉ nằm ở tính cách “chịu chơi” của nhân vật và nhất là diễn viên Anthony Quinn, người từng chinh phục tôi trong phim “Giờ Thứ 25”.

Bây giờ già rồi, đọc lại Zorba, thấy bàng hoàng, ngậm ngùi về thân phận con người. Bây giờ mới thấy nhân vật Zorba quá lớn. Và tâm hồn nhà văn Nikos Kazantzakis quá sâu thẳm.

Có thể nhiều người đã đọc tác phẩm này bằng nguyên tác hoặc qua bản dịch tiếng Việt, nhưng tôi vẫn muốn chia sẻ sự lớn lao của nó, vẻ đẹp và sự lay động của nó cho những ai đọc rồi nhưng đã quên, và cho những ai chưa có cơ hội đọc, nhất là các bạn trẻ.

Bài này, do tôi trích dẫn nhiều và dài (vì tôi tiếc, không thể trích ngắn), nên khá dài. Có lẽ tôi phải đăng làm nhiều kỳ mới hết.

Tất cả những đoạn trích dẫn bằng tiếng Việt trong bài đều lấy từ bản dịch của nhà văn Nguyễn Hữu Hiệu và nguồn là Người Việt Online.

Xin cám ơn tác giả, dịch giả, báo Người Việt.

Và cám ơn Zorba

ĐÀO HIẾU

  


Trích tiếp:

“Tôi đi qua làng Kuban và tôi thy mt người đàn bà trong vườn rau. Tôi thích nàng. Ông nên biết rng, ông ch, người đàn bà Slave h không ging nhng cô Hy Lp m o, tham lam, bán x ái tình bng ng nh git và tìm đ mi cách đ bòn rút và cân thiếu lường gt ông.”

“Người đàn bà Slave, ông ch, h cân già cho mình. Trong gic ng, trong tình yêu, trong vic ăn ung; h rt gn vi thú vt vi đng rung và vi đt đai. H cho, h cho mt cách rng rãi, h không như my cô Hy Lp gùn ghè, keo kit y đâu! Tôi hi nàng: ‘Cô tên gì?’ Vi đàn bà ông thy không, tôi đã hc được mt ít chút tiếng Nga.’Noussa, còn anh?’ ‘Alexis. Tôi thích cô lm, Noussas. Nàng chăm chú nhìn tôi như người ta ngm nghía mt con nga trước khi mua. ‘Anh cũng vy, anh không có v mt thng con trai kh kho,’ nàng bo tôi thế. ‘Anh có hàm răng chc chn b ria mép rm, lưng rng, hai cánh tay khe mnh. Tôi thích anh.’ Chúng tôi không nói gì nhiu hơn na, không cn thiết. Chúng tôi tha thun vi nhau trong nháy mt. Tôi phi đi ngay đêm đó v nhà nàng trong b qun áo din nht. ‘Anh có áo khoác bng lông thú không?’ Nàng hi tôi. ‘Có, nhưng vi sc nóng này…’’ ‘Không sao. Mang nó theo, như thế trông có v sang trng.’”

“Thế ri đêm hôm đó tôi ăn mc như mt chú r, tôi cm áo lông thú trên tay, tôi cũng mang theo mt cây gy đu bt bc và tôi ra đi. Nhà nàng là mt ngôi nhà kiu quê rng ln, vi nhng nhà ph, bò cái, máy ép nho, hai đng la nhóm trong sân, nhng ni niêu bc trên bếp la.

…“Tôi leo lên cu thang, mt cu thang g tht to kêu ken két. Trên bc đu cu thang cha m Noussa ngi. H mc loi qun ct xanh lá cây và đeo tht lưng đ có búp tua; h đi mũ trùm đu ln. H thc giu sang. H dang tay và ôm tôi hôn ly, hôn đ. Tôi b thm đy nước bt. H nói vi tôi thc nhanh và tôi không hiu gì c, nhưng qua nét mt h, tôi thy rng h không mun điu xu cho tôi.”

“Tôi bước vào phòng và tôi thy gì? Các bàn ăn la lit thc ăn và rượu nng trĩu như nhng cái thuyn bum. Mi người đu đng – h hàng đàn ông, đàn bà và trước mt là Noussa trang đim, ăn mc chnh t vi b ngc nhô ra như mm thuyn. Rc r tui tr và sc đp. Nàng tht mt cái khăn đ quanh đu và gia có thêu mt cái lưỡi lim và cái búa. ‘Hi tên Zorba s đ ti li lút đu, tôi thì thm vi mình, phn tht đó ca mi đó ư? Phi chăng đó là cái thân xác mi sp ôm trong tay đêm nay? Thượng Ðế tha th cho cha m mi, người đã mang mi vào thế gian này!’”

“Tt c chúng ta nhào vào yến tic ăn ung ngon lành, đàn bà cũng như đàn ông. Chúng tôi ăn như ln và ung như hũ chìm. ‘Còn mc sư đâu?’ Tôi hi cha Noussa đang ngi bên cnh tôi và dường như ông ta sp n tung vì nhi nhét quá nhiu. ‘Mc sư ban phúc lành cho chúng tôi đâu?’ ‘Không có mc sư, ông tr li tôi, phun c nước bt ra, không có mc sư. Tôn giáo là thuc phin ca qun chúng.’”

“Nói đon ông va đng dy va ưỡn ngc, ni cái tht lưng đ và giơ tay lên ra hiu im lng. Ông cm ly rượu đy tràn, và ông nhìn thng vào mt tôi. Ri ông bt đu nói liên tu bt tn: Ông dành cho tôi mt bài din thuyết. Ông y nói gì? Có Tri biết! Tôi đng phát mt. Hơn na, lúc đó tôi cũng hơi chếnh choáng. Tôi ngi xung và k đu gi tôi vào đu gi Noussa đang ngi bên phi tôi.

“Ông lão vn chưa chu ngng, m hôi tháo ra như tm. Thế là tt c nhào đến bao quanh ông ta, ôm ghì ly lão đ bt lão ngng nói. Lão không nói na. Noussa ra hiu cho tôi: ‘Nào bây gi, anh nói đi!’

“Ðến lượt tôi đng dy và tôi đc mt din t na Nga na Hy Lp. Tôi nói gì? Tri đánh nếu tôi biết tôi nói gì. Tôi ch nh là cui cùng tôi nhào vào my bn hát tho khu Klepht. Tôi bt đu rng lên ln xn, vô ý nghĩa không ra chi tiết:

Bn tho khu đã bò xung núi đ trm nga.

Chúng không tìm thy nga đâu

Chúng bèn bt Noussa!

Ông thy không, ông ch, tôi cũng biết tùy cơ ng biến đy ch.

Và chúng rút đi, chúng rút đi…

(Chúng đã rút đi, má ơi!)

Ôi ! Em Noussa ca tôi!

Ôi! Em Noussa ca tôi!

Vai!

“Và, va rng ‘Vai’ xong, tôi nhy b vào Noussa và hôn nàng.

“Tt c ch mun có thế! Như thế tôi ra du hiu mà h đã ch đi và h, thc ra ch ch đi có điu đó, my gã to ln râu đ nhào ti tt đèn.

“Bn đàn bà, my con đĩ, bt đu kêu ăng ng, làm như s hãi lm. Nhưng lin đó trong bóng ti, h bt đu kêu nhng tiếng nho nh: ‘Hi! Hi! Hi!’ H thích b cù nht và cười ct.

“Cái gì đã xy ra, ông ch, ch có Tri biết. Nhưng tôi tin là ngài cũng không biết na vì nếu không ngài đã cho sét quay chín chúng tôi ri. Ðàn ông đàn bà ln ln, lăn lóc dưới đt. Tôi bt đu đi tìm Noussa, nhưng làm sao có th tìm thy nàng? Tôi gp mt cô khác và tôi làm công vic vi cô ta.

“T m sáng, tôi thc dy đ ra đi vi v tôi. Tri còn ti và tôi không thy rõ. Tôi nm ly mt cái chân, tôi lôi ra. Không phi chân ca Noussa. Tôi nm ly mt chân khác – không phi! Tôi kéo mt chân khác – cũng không phi na! Tôi nm ly mt chân khác, ri mt chân khác na, và sau cùng, sau biết bao ln xn, tôi tìm được chân ca Noussa, tôi kéo ra, tôi g nàng ra khi ba tên qu s to ln đã đè bp nàng, ti nghip, và tôi đánh thc nàng dy: ‘Noussa,’ tôi gi nàng, ‘Chúng ta đi thôi!’

“Ðng quên chiếc áo lông ca anh nhé! Nàng đáp. ‘Ði!’ Và chúng tôi lên đường.”

*

Có thể bạn không đồng ý với tôi về cách lý giải đoạn trích trên đây và cũng có thể bạn đồng ý với người độc giả đã viết cái comment nọ. Đó là quyền của bạn, nhưng dù sao đi nữa thì Zorba vẫn là Zorba, những người nông dân Nga hồn nhiên và hoang dã vẫn là chính họ.

Có thể đó chỉ là một tập tính còn mang nét sơ khai của giống dân Slave nhưng với Zorba thì khác. Tôi ngờ rằng kẻ trải đời như hắn phải suy nghĩ kiểu như Dostoievski trong Frères Karamazov: “Si Dieu n’existait pas, tout serait permis” (Nếu Thượng Đế không hiện hữu thì tất cả đều được phép). Hoặc cũng có thể hắn cho rằng: “S’il n’y a pas d’immortalité, il n’y a ni bien, ni mal. Tout est permis” (Nếu không có sự bất tử thì cũng không có thiện, không có ác. Và tất cả đều được phép- J.P. Sartre).

Vậy thì sá gì mà không nhảy xổ vào nhau khi đèn tắt?

Và Zorba lại tiếp tục cuộc hoan lạc của mình:

Trích:

 

“Tôi cũng còn bán hàng rong Salonica và tôi qua li ngay c nhng khu Th Nhĩ Kỳ. Và ging tôi đã mơn trn quyến rũ mt người đàn bà Hi Giáo giu có, con gái ca mt ông quan Th, đến ni nàng mt ăn mt ng. Thế ri nàng gi mt lão trượng Hodja đến và cho lão mt nm mejidies đy, nàng nói vi lão: “Aman! Ti bo tên bán hàng rong Giaour ti đây, Aman! Tôi phi nhìn thy hn. Tôi không chu ni na!”

Hodja đến kiếm tôi: “Nghe đây, tên Cơ Ðc Giáo tr tui, lão bo tôi, đi vi lão. Tôi không đi, tôi tr li. Lão mun dn tôi đi đâu? Có con gái ca mt Th quan ta nước sui mát đi cu trong phòng, cu bé Cơ Ðc Giáo, đi!”

 Nhưng tôi biết rng, ban đêm, h giết dân Cơ Ðc Giáo trong nhng khu Th. “Không, tôi không đi, tôi nói – Mi không s Thượng Ðế sao, Giaour? Ti sao tôi phi s? Bi vì, chú bé Cơ Ðc Giáo ơi, k nào có th ng vi mt người đàn bà và không làm, phm mt ti trng. Khi mt người đàn bà gi mi đến đ chung chăn gi mà mi không đến, con ơi, con s mt linh hn! Người đàn bà đó s th dài trước mt Thượng Ðế vào ngày phán xét cui cùng, và tiếng th dài ca người đàn bà đó s xô mi xung Ða Ngc, dù mi là ai và bt k tt c nhng nghĩa c đp đ mà mi đã thc hin!

Zorba th dài.

– Nếu Ða Ngc có tht, hn nói, tôi s xung Ða Ngc chính vì lý do đó. Không phi vì tôi đã trm cp, giết người hay ng vi v nhng k khác, không, không! Tt c nhng điu đó không có nghĩa lý gì hết, Thượng Ðế chí tôn s tha th tt nhng điu đó. Nhưng tôi s sa Ða Ngc bi vì, đêm đó, mt người đàn bà ch đi tôi trong giường mà tôi không đến…”

(kỳ sau tiếp)

Advertisements

3 comments on “TÌM LẠI ZORBA kỳ 02 – Đào Hiếu

  1. Tình dục quyến rũ -Thú tính trổi dậy!Tình yêu níu kéo-Tính Người ở lại…Cuộc sống chân lý-Yêu đương tồn tại!?Nếu sống cho một thì đâu có hai?Nếu mộtThân xác sống cho hiện tại ..Linh hồn thứ hai nào đâu tìm thấy!?Tình yêu vô hình-Đạo lý Tâm đầy..Con Người -Thú tính trong đấy Linh hồn!

  2. Reblogged this on aitrinhngoctran's Blog and commented:
    Zorba sống thực dụng theo bản năng”Muốn là được”-Thỏa mãn thân xác đòi hỏi sinh lý bình thường và hơn thế nữa!Bình xuống tầm mấy hồi!?Trong cái Thân -Nhục! Với cái nhìn Trọng hay Khinh?Cũng còn tùy theo quan điểm riêng của từng người?Với cái nhìn thanh cao -Hướng tới Tâm hồn Thánh Thiện-Xem như sự vươn tới hoàn hảo thì…Cái Nhìn Lên đó sẽ miệt thị cái Nhìn Thấp Nhìn Cao là Thánh Nhân?Nhìn Thấp là Thần?Thần như người còn thèm thú…Thần nhìn ngang tầm và dần xuống thấp tùy lúc?Cái Nhìn của Thần và Thánh hơn người .Ở điểm chung là quyền lực -hô phong hoán vũ.Điểm riêng là Thần-Võ,Thánh -Văn Cả hai biểu tượng cho Linh hồn và Thể xác Cái nhìn trong một con người Tâm và Thể thì sao?Cũng lại chia ra hai giới tuyến Nếu có sự thiên lệch trong cách nhin Còn người bình thường;Tâm hồn -Thể xác đi đôi thì ..Chuyện sinh lý tình dục là; Chuyện bình thường ở mức độ còn giữ sức khỏe để Sống.Nói về Zorba….Qua hành động về cách sống và chuyện Tình dục Hắn sống nghiêng về Bản năng nhiều!?Có một chút ngạo mạn..”Trời cao Đất thấp có Ta giữa đời!Ác quỉ -Thiên thần có cả trong Ta! khi Ta cúi xuống nhìn..Ta không còn Ta!Thẳng Người ta lại là Ta giữa trời!
    Bàn về Nhân loại..Nếu tất cả như Zorba-Nặng nghiêng về phần Xác thì..Hậu quả tai hại biết bao!?Tội lỗi sẻ dẫy đầy vì cái nhìn cúi khòm sát quá !Bình đến Tầm xuống phần Thân -Nhục Cho nên Bình thường sống Biết giữ cân bằng là điều tốt nhất dành cho Con Người?Bởi vì nếu để Bản năng lấn át Lý trí[Thuộc Tâm} Cái phần hồn không thường lưu trú trong con người thì..Cái Đức Tin không có! Đạo Lý sẽ thành xa vời Và cái nhìn sẽ.. Đối kháng với Đức tin Tôn giáo?Lý do là Con -Người trong Tâm hồn và Thể xác.Sự Cao và Thấp.Khi Nhục thể thấp hèn bùng phát lấn át Cái Tâm Thanh Cao trong sáng bị lu mờ thì…Cái thuyết hiện sinh ”Muốn là được ” sẽ gây điều không tốt đẹp cho lắm!?Zorba đã sống và hành động theo Bản năng phần Thú -phần Con cho cái Nhục Thể là vậy!?Và chuyện gì sẽ và đã xảy ra với bản thân Zorba???

  3. Pingback: NHẬT BÁO BA SÀM : TIN THỨ SÁU 5-12-2014 | Ngoclinhvugia's Blog

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất / Thay đổi )

Connecting to %s